Alimenty na dziecko i pozew o alimenty

alimenty na dziecko i pozew o alimentyAlimenty na dziecko – najważniejsze informacje w pigułce

Alimenty na dziecko są jak każdy temat związany z prawem ogromem wiedzy, przypadków, stanowisk sądów oraz po prostu praktyki. Będę jednak chciała przekazać najważniejsze informacje. Dobrze mieć podstawową wiedzę. Nie wiem, czy będzie wystarczająca do samodzielnego prowadzenia sprawy o alimenty na dziecko. Niestety procesy to nie tylko pozew o alimenty (błędnie nazywany również jako wniosek o alimenty), ale również stres związany z przebywaniem w sądzie. Pojawiają się świadkowie, trzeba umieć zadawać odpowiednie pytania. Czasami zdarza się, że dopiero na rozprawie druga strona przedstawia odpowiedź na pozew o alimenty lub dokumenty, do których od razu trzeba się odnieść. Można też poprosić o czas na zapoznanie się z pismami i dowodami.

Postaram się w sposób jasny opisać to co najważniejsze. Na samym końcu będzie również dostępny prosty wzór - pozew o alimenty. Więcej informacji można znaleźć na pisanym przeze mnie blogu Rozwód krok po kroku (rozwodkrokpokroku.pl). Wbrew tytułowi będą tam również informacje o alimentach.

Mimo, że temat ma być w pigułce, to jednak nie jestem w stanie opisać tego w kilku zdaniach. Dlaczego warto przejrzeć tytuły akapitów, aby odnaleźć interesujący nas fragment.

Alimenty na dziecko w trakcie małżeństwa

Alimenty na dziecko to częściowo pojęcie potoczne. Używa się tego pojęcia zarówno do przekazywania pieniędzy w trakcie małżeństwa jak i poza małżeństwem. Tutaj krótko zajmę się sytuacją, w której przynajmniej formalnie istnieje jeszcze małżeństwo i żaden z małżonków nie wniósł jeszcze pozwu o rozwód. Takie alimenty fachowo nazywa się obowiązkiem przyczynienia się do zaspokojenia potrzeb rodziny. Opisuje je art. 27 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Najczęstsza sytuacja to taka, że jeden z rodziców opiekuje się dziećmi. Nie ma znaczenia, czy pracuje, czy też nie. Drugi z rodziców nie przekazuje w ogóle pieniędzy lub za mało albo utrzymuje dzieci, ale w niewystarczającym zakresie.

W takiej sytuacji oboje rodzice obowiązani są przyczynić się do zaspokojenia finansowych potrzeb rodziny. Każdy według swych możliwości zarobkowych i majątkowych. Prawo dopuszcza również możliwość, że jeden z rodziców większą uwagę poświęca na wychowanie dzieci lub nawet całkowicie poświęca się temu kosztem pracy. Powinno to wynikać z uzgodnień pomiędzy rodzicami. Wtedy drugi z rodziców powinien odpowiednio w części lub w całości utrzymywać finansowo dzieci.

Alimenty na małżonka w trakcie małżeństwa

Podobnie jak w przypadku dzieci alimenty należne są również na drugiego małżonka. Dotyczy to przede wszystkim sytuacji, kiedy ze względu na wiek dzieci jeden z małżonków pracuje w ograniczonym zakresie lub w ogóle nie pracuje. Jeżeli jednak rodzic opiekujący się dziećmi pracuje to przyjmuje się, że w pierwszej kolejności jego zarobek powinien być przeznaczony na uzasadnione wydatki związane z własnym utrzymaniem. Wtedy sytuacja jest przejrzysta, bo alimenty będą potrzebne tylko na dzieci. Unika się sytuacji, że jego niewystarczające wynagrodzenie dzielone jest na niego samego i na dzieci. A następnie alimenty są zasądzane na dzieci i na rodzica opiekującego się, aby uzupełnić brakującą kwotę.

Podstawowa zasada jest taka, że w trakcie małżeństwa musi istnieć równa stopa życiowa. Dzieci, rodzic opiekujący się dziećmi oraz rodzic przede wszystkim pracujący muszą mieć ten sam standard życia. Nie oznacza to równego podziału dochodu. Inne są bowiem potrzeby. Koszty utrzymania dzieci są różne w zależności od wieku i miejsca zamieszkania. Podobnie wygląda z rodzicem zajmującym się dziećmi.

Alimenty na dziecko spoza małżeństwa lub po rozwodzie

W tym przypadku nie jest to zaledwie jeden artykuł w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym. Ta część zagadnienia obejmuje cały Dział III zatytułowany: Obowiązek alimentacyjny. Są to artykuły od 128 do 1441 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie. Trwa minimum do osiągnięcia pełnoletności a maksimum do ukończenia nauki. Nie dotyczy to osób niepełnosprawnych. Oczywiście jeżeli zakres nauki i rynek pracy na to pozwala dziecko powinno podjąć pracę i chociaż częściowo zaspokoić swoje potrzeby.

Obowiązek alimentacyjny nie jest ustalany raz na zawsze. Jeżeli zmienią się okoliczności np. koszty utrzymania wzrosną, zarobki wzrosną lub obniżą się, osoba zobowiązana do alimentów zachoruje to wtedy można zmienić wysokość alimentów. W takich przypadkach sąd badan tylko to co zmieniło się od ostatniego wyroku lub ugody sądowej. Dopóki nie zmieni się prawo to po usamodzielnieniu się dziecka bezpiecznie jest sądownie zwolnić z obowiązku alimentacyjnego.

Pozew o alimenty (wniosek o alimenty)

Wzór pozwu znajduje się na samym końcu strony. Pozew o alimenty (błędnie nazywany również jako wniosek o alimenty) składa się z kilku części. Najważniejsze jednak, że pozew składa się do sądu w dwóch identycznych egzemplarzach. Najłatwiej napisać go na komputerze i wydrukować dwa razy. Można też napisać pozew o alimenty (wniosek o alimenty) odręcznie, a następnie go skserować. Nie zapomnij czytelnie imieniem i nazwiskiem podpisać go własnoręcznie.

Nie tylko pozew o alimenty powinien być w dwóch egzemplarzach, również załączniki do pozwu typu akt urodzenia lub dowody powinny być w dwóch egzemplarzach. Do sądu powinno wysłać się dwa komplety dokumentów: pozew o alimenty plus załączniki dla sądu oraz kopia pozwu plus kopia załączników dla pozwanego.

Dopóki nie zmienią się przepisy i nie będą z automatu ustalane tymczasowe alimenty na dziecko należy złożyć wniosek o zabezpieczenie alimentów na czas toczącego się postępowania. Na pierwszy termin należy oczekiwać od 2 do 4 miesięcy w zależności od sądu i obłożenia sędziego, do którego trafi sprawa. W sprawach rodzinnych sędziowie podzieleni są terytorialnie.

Sąd właściwy do spraw o alimenty na dziecko

Sądem właściwym do spraw alimentów co do zasady jest ten, na terenie którego zamieszkują dzieci lub ten z rodziców, który dochodzi alimentów. Takie rozwiązanie ułatwia prowadzenie sprawy przez teoretycznie słabszą stronę. Zawsze właściwym sądem jest sąd rejonowy i wydział rodzinny

Zajmujemy się sprawami z całej Polski jednak dla przykładu podamy sądy właściwe w najbliższej okolicy naszej kancelarii:

  1. Sąd Rejonowy w Rybniku, IV Wydział Rodzinny i Nieletnich, plac Kopernika 2, 44-200 Rybnik – jest sądem właściwym dla mieszkańców miasta Rybnika oraz mieszkańców Powiatu Rybnickiego.
  2. Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim, III Wydział Rodzinny i Nieletnich, ul. 26 Marca 44, 44-300 Wodzisław Śląski – jest sądem właściwym dla mieszkańców Powiatu Wodzisławskiego.
  3. Sąd Rejonowy w Jastrzębiu – Zdroju, III Wydział Rodzinny i Nieletnich, ul. Staszica 3, 44-330 Jastrzębie – Zdrój - jest sądem właściwym dla mieszkańców miasta Jastrzębie - Zdrój oraz gminy Pawłowice

Dziecko jako powód / pozwany

Jeżeli alimenty dotyczą dziecka to stroną postępowania zawsze jest dziecko. Oznacza to, że jeżeli dochodzimy alimentów na dziecko lub ich podwyższenia to powodem jest małoletnie dziecko reprezentowane przez rodzica, który opiekuje się nim. Jeżeli zaś osoba, która musi płacić alimenty na dziecko żąda obniżenia alimentów lub ich zniesienia to wtedy dziecko jest pozwanym reprezentowanym przez rodzica, które opiekuje się nim, jeśli dziecko nie ukończyło 18 lat.

Powodem jest osoba, która inicjuje postępowanie sądowe. Pozwanym jest osoba przeciwko której wszczyna się postępowanie. Jeżeli dochodzi się alimentów na rzecz kilkoro dzieci to można je połączyć do wspólnego postępowania. Tak samo jeżeli rodzic płacący alimenty na dziecko chce obniżyć alimenty na wszystkie dzieci, może to zrobić w jednym postępowaniu.

Wartość przedmiotu sporu

Zaraz po podaniu danych osobowych należy podać wartość przedmiotu sporu. Jest to potrzebne do obliczenia opłaty sądowej. W późniejszym czasie będzie to potrzebne do obliczenia zwrotu kosztów zatrudnionego adwokata.

Jeżeli po raz pierwszy dochodzimy alimentów to wartość przedmiotu sporu jest równa dwunastokrotności żądanych alimentów miesięcznych. Na przykład, gdy dochodzimy alimentów w wysokości 500 złotych to wartość przedmiotu sporu wynosi 6.000 złotych (12 x 500 = 6.000 zł). Jeżeli dochodzimy alimentów od dwóch lub trójki dzieci to co do zasady sumuje się te kwoty. Tak samo wygląda sytuacja, jeżeli rodzic żąda całkowitego uchylenia alimentów.

W sytuacji, kiedy rodzic opiekujący się żąda podwyższenia alimentów to bierze się pod uwagę dwunastokrotność różnicy pomiędzy obecną wysokością alimentów a tych żądanych. Dla przykładu, jeżeli obecnie alimenty na dziecko wynoszą 500 złotych a żądamy 800 złotych to wartość przedmiotu sporu wynosi 3.600 złotych (800 – 500 = 300; 12 x 300 = 3.600zł.) Podobnie wygląda sytuacja jeżeli dochodzimy podwyższenia alimentów na dwójkę lub trójkę dzieci.  Analogicznie zasadę tą stosuje się jeżeli rodzic żąda obniżenia alimentów.

Koszty utrzymania

W pozwie o alimenty trzeba wyszczególnić wszystkie koszty utrzymania dziecka. Nie rozpisuje się ich szczegółowo typu marchewka, mięso itd. Wystarczy ogólnie: wyżywienie dziecka np. 200, 300 zł miesięcznie lub inną kwotę.  Kwoty mediów typu prąd, woda jeżeli są płacone rzadziej niż miesięcznie to trzeba przeliczyć je na 1 miesiąc. Dodatkowo koszty należy podzielić na wszystkich mieszkańców. Na przykład: za prąd rachunek wynosi 240 złotych za 2 miesiące. Kwotę 240 złotych dzielimy na 2, aby uzyskać wysokość kosztów w przeliczeniu na jeden miesiąc. 240 : 2 = 120 złotych na 1 miesiąc. Następnie dzielimy tą kwotę na liczbę mieszkańców np. 120 : 3 = 40 złotych. W tym przypadku koszt prądu przypadający na dziecko wynosi 40 złotych na miesiąc.

Wszystkie najważniejsze pozycje kosztów zostały przedstawione w szablonie pozwu o alimenty na końcu strony.

W przypadku pozwu o zmianę wysokości alimentów najprościej jest zrobić tak samo. Jeżeli ktoś pamięta to może dodatkowo wyszczególnić jakie zmiany zaszły od ostatniego wyroku np. w 2012 roku nie było opłaty za śmieci, obecnie wynosi 20 złotych za osobę.

Opłata sądowa

Dziecko zawsze jest zwolnione z opłaty sądowej. Rodzic, który chce zmniejszyć wysokość alimentów lub uchylić alimenty na dziecko powinien uiścić opłatę sądową, która wynosi 5% wartości przedmiotu sporu, o której napisałam powyżej. Przykładowo jeżeli chcemy uchylić alimenty na dziecko, które wynoszą 500 złotych to opłata sądowa wynosi 300 złotych (12 x 500 zł = 6.000 zł; 6.000 x 0,05 = 300 złotych). Inaczej liczy się przy zmianie, ale o tym też pisałam wyżej.

Opłatę sądową uiszcza się albo przelewem na konto sądu właściwego albo znakami sądowymi. Znaki sądowe można kupić w kasie sądu. Nakleja się je na pierwszą stronę pozwu w dowolnym miejscu byle nie zakleimy tekstu.

Najlepiej jednak opłatę sądową od pozwu o alimenty uiścić przelewem. Numer konta bankowego można zaleźć na stronie internetowej sądu, do którego składany będzie pozew o alimenty. Poniżej wymienię dla ułatwienia numery kont bankowych sądów i linki do stron sądów, gdzie te informacje się znajdują.

64 1010 1212 3062 4522 3100 0000 – Sąd Rejonowy w Rybniku (http://www.rybnik.sr.gov.pl/index.php?id=945&id2=574)

09 1010 1212 3068 6722 3100 0000 – Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim

(http://www.wodzislaw.sr.gov.pl/index.php?id=34&id2=24)

 54 1010 1212 3068 9622 3100 0000 – Sąd Rejonowy w Jastrzębiu – Zdroju

(http://www.jastrzebie.sr.gov.pl/index.php?id=238&id2=223)

Wynagrodzenie adwokata

Jeżeli rodzic opiekujący się dzieckiem zdecyduje się zatrudnić adwokata, który będzie reprezentował dziecko w postępowaniu sądowym to istnieje możliwość, że sąd zasądzi zwrot kosztów związanych z zatrudnieniem adwokata. Niestety nie są to koszty całkowite, ale zryczałtowane według rozporządzenia ministra. Wysokość zasądzonej kwoty będzie uzależniona od stopnia w jakiej dziecko wygrało sprawę. Poniżej podaję sytuację, kiedy dziecko wygra w 100% sprawę. Wtedy wysokość uzależniona będzie od wartości przedmiotu sporu, o czym pisałam wyżej.

Jeżeli wartość przedmiotu sporu wyniesie:

  1. powyżej 1.500 złotych do 5.000 złotych (o alimenty na dziecko lub ich zmianę do 415 złotych) to sąd powinien zasądzić 900 złotych zwrotu kosztów zatrudnienia adwokata,
  2. powyżej 5.000 złotych do 10.000 złotych (o alimenty na dziecko pomiędzy 420 złotych a 830 złotych) to sąd powinien zasądzić 1.800 złotych zwrotu kosztów zatrudnienia adwokata,
  3. powyżej 10.000 złotych do 50.000 złotych (o alimenty na dziecko pomiędzy 840 złotych a 4.150 złotych) to sąd powinien zasądzić 3.600 złotych.

Każdy adwokat ustala wynagrodzenie indywidualnie. Zależne jest ono od bardzo wielu czynników, m.in. od doświadczenia.

Wzór pozwu o alimenty na małoletnie dziecko

*Wodzisław Śląski, aktualna data

** Rybnik, aktualna data

*** Jastrzębie - Zdrój, aktualna data

*Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląski

Wydział III Rodzinny i Nieletnich

ul. 26 Marca 44,

44-300 Wodzisław Śląski

 

**Sąd Rejonowy w Rybniku

Wydział IV Rodzinny i Nieletnich

Plac Kopernika 2,

44-200 Rybnik

 

***Sąd Rejonowy w Jastrzębiu - Zdroju

Wydział III Rodzinny i Nieletnich

ul. Staszica 3,

44-330 Jastrzębie - Zdrój

 

 

 

Powód: małoletni ..........................

(imię i nazwisko dziecka)

ul.……………………………

kod pocztowy i miejscowość

PESEL dziecka

reprezentowana/y przez

przedstawiciela ustawowego

- *matkę **ojca

imię i nazwisko rodzica

opiekującego się dzieckiem

ul.……………………………………..

kod pocztowy i miejscowość

*Pozwana:

** Pozwany:imię i nazwisko rodzica,

który powinien płacić alimenty

ul………………………………..

PESEL jeśli jest znany osobie

wnoszącej pozew o alimenty

 

Wartość przedmiotu sporu:………….. (patrz objaśnienie)

 

POZEW O ALIMENTY

 

            Działając w imieniu małoletniego powoda …………….. (wskazać imię i nazwisko dziecka), wnoszę o:

1)     zasądzenie od *pozwanej / **pozwanego na rzecz powoda alimentów
w kwocie po ………………. (wskazać miesięczną kwotę żądanych alimentów) miesięcznie, płatnych z góry do 10-tego dnia każdego miesiąca wraz z odsetkami ustawowymi w wypadku zwłoki w płatności każdej z rat, począwszy od dnia …………… (wskazać datę od jakiej mają być płacone alimenty na dziecko), płatne do rąk przedstawiciela ustawowego powoda tj. ……………. (podać imię i nazwisko rodzica opiekującego się dzieckiem).

 

Uzasadnienie

 

Powód …………………(podać imię i nazwisko dziecka) urodził się
w dniu …………… w ………………. (podać miejsce urodzenia dziecka).

Rodzicami powoda są: …………… (wskazać imiona i nazwiska rodziców).

Dowód:
- odpis aktu urodzenia dziecka

Pozwany *nie łoży na utrzymanie małoletniego powoda

**przekazuje na małoletniego powoda jedynie po …….. każdego miesiąca.

 

Miesięczne koszty utrzymania małoletniego powoda przedstawiają się następująco:

- wyżywienie: …… zł,
- odzież i obuwie: …….. zł,
- środki czystości i kosmetyki: ……….. zł,
- opłata za przedszkole/szkołę: ………. zł,
- ubezpieczenie: …………. na rok,
- komitet rodzicielski: ………. na rok,
- zabawki, materiały edukacyjne, rozrywka: ….. zł,
- zajęcia dodatkowe ( np. basen, język obcy itp.): …………zł,
- telefon komórkowy: ………………………..zł,
- lekarstwa: ………zł,
- opłaty związane z mieszkaniem i media: ……..zł

łącznie około …………. miesięcznie.

Matka pracuje  w ……………….. (wskazać dokładne miejsce pracy),
a jej miesięczny dochód wynosi ………………(wskazać miesięczną kwotę wynagrodzenia za pracę).

Ojciec zatrudniony jest w ……………… (wskazać dokładne miejsce pracy podać), a jego miesięczny dochód wynosi ……………… (wskazać miesięczną kwotę wynagrodzenia za pracę).

Dowód:
- zaświadczenie o zarobkach matki,
- zaświadczenie o zarobkach ojca,
- dokumenty potwierdzające koszty utrzymania małoletniego powoda i rodzica opiekującego się nim

 

 

 

……………………………………………

(czytelny podpis przedstawiciela ustawowego małoletniego powoda, który wnosi pozew)

 

 

W załączeniu:
- odpis aktu urodzenia małoletniego powoda,
- dokumenty potwierdzające koszty utrzymania,
- odpis pozwu o alimenty wraz z załącznikami.